درس عاشورا عزت است نه ذلت

اما یک پرسش اساسی پیش روی ماست: اگر قرار باشد در بزنگاه‌های تاریخی، نسخه تسلیم و سازش را بپذیریم، دقیقاً از کدام بخش نهضت عاشورا الهام گرفته‌ایم؟

قیام عاشورا صرفاً یک واقعه تاریخی یا مناسک عزاداری نیست؛ یک مکتب سیاسی و اجتماعی است. پیام روشن این مکتب آن است که حفظ عزت یک ملت، حتی در دشوارترین شرایط، بر پذیرش سلطه و تحمیل اراده دشمن ترجیح دارد. امام حسین (ع) هزینه این انتخاب را با جان خود، فرزندانش و یارانش پرداخت، اما حاضر نشد مشروعیت قدرتی را بپذیرد که آن را باطل می‌دانست.

ملت ایران نیز طی دهه‌های گذشته مسیر آسانی را پشت سر نگذاشته است. جنگ، تحریم، فشار‌های اقتصادی، تهدید‌های امنیتی و انواع توطئه‌ها را تجربه کرده و برای استقلال خود هزینه‌های سنگینی پرداخته است. از همین رو این پرسش امروز بیش از هر زمان دیگری اهمیت دارد که چرا برخی جریان‌ها، به جای اصلاح خطا‌های مدیریتی و بازگشت به ظرفیت‌های ملی، راه‌حل مشکلات کشور را در عقب‌نشینی از اصول و امتیازدهی به دشمن جست‌و‌جو می‌کنند؟

زمانی که رئیس‌جمهور آمریکا با ادبیاتی تحقیرآمیز درباره مردم ایران سخن می‌گوید و تلاش می‌کند تصویری از یک ملت درمانده ارائه دهد، انتظار طبیعی آن است که مسئولان کشور با صلابت از عزت ملی دفاع کنند. اما آنچه نگرانی ایجاد می‌کند، نه صرفاً سخنان دشمن، بلکه ظهور نوعی انفعال در داخل است؛ انفعالی که گاه چنان پیش می‌رود که دستاورد‌های مقاومت و ایستادگی ملت را کم‌اهمیت جلوه می‌دهد.

تاریخ ایران بار‌ها نشان داده است که فاصله گرفتن نخبگان سیاسی از منافع ملی، هزینه‌های سنگینی بر کشور تحمیل کرده است. از دوران قاجار تا پهلوی، هرگاه اراده قدرت‌های خارجی بر تصمیم‌سازی‌های داخلی سایه انداخت، نتیجه چیزی جز عقب‌ماندگی، وابستگی و تحقیر ملی نبود.

امروز نیز خطر اصلی نه در قدرت دشمن، بلکه در خطای محاسباتی کسانی است که گمان می‌کنند می‌توان با عقب‌نشینی، دشمن را راضی کرد. تجربه تاریخی ملت ایران و تجربه عاشورا هر دو یک پاسخ مشترک دارند: زیاده‌خواهی متوقف نمی‌شود، بلکه با هر عقب‌نشینی گسترده‌تر می‌شود.

ملت ایران نشان داده است که در بزنگاه‌های سرنوشت‌ساز، میان عزت و رفاه موقت، عزت را انتخاب می‌کند. همان ملتی که پرچم ایران را در کنار پرچم سرخ حسین (ع) برافراشته است، حاضر نیست استقلال و هویت خود را در برابر وعده‌های قدرت‌های خارجی معامله کند.

پیام عاشورا پس از قرن‌ها همچنان زنده است؛ اینکه ممکن است ملتی تحت فشار قرار گیرد، اما مجبور به تسلیم نیست. ممکن است هزینه بدهد، اما الزامی ندارد عزت خود را واگذار کند. این همان درسی است که امام حسین (ع) با خون خود نوشت؛ درسی که اگر فراموش شود، دیگر از عاشورا جز نامی بر زبان‌ها و پرچمی بر فراز هیئت‌ها باقی نخواهد.